Түүхэһээ баримталхада...
   Эхын умай соо юһэн һара болбосороод, алтан дэлхэй дээрэ мүндэлһэн үхибүүнэй үендөө хүрэхэдэ, буряадаараа хоёртой болобо гэлсэжэ, үһэ хайшалаа эмхидхэдэг юм. Энэ болбол үхибүүнэй эгээл түрүүшын найр болоно.
   Урдань үхибүүнэйнгээ үендөө хүрэтэрынь үһыень абадаггүй байһан, үһэниинь хүүгэнэй зулай хамгаална гэһэн удхатай бшуу. Энэ заншал мүнөөшье болотор сахигдаһаар зандаа. Үһыень абахадаа, үхибүүндэ һамбай үлөөдэг һэн.
   Үендөө хүрэһэн үхибүүнэй гэртэхин ойро шадар байдаг нагасанарыень, түрэлхидөө, хүршэнэрөө урижа, сай уулгадаг бэлэй. Тэдэнэр милаангууд болоно. Ерэһэн хүн үхибүүндэнь бэлэг баридаг, халуун хушуута мал, али түлыень – хурьга, эшэгэ бэлэг болгон заадаг. Мүн харюудань үхибүүнэй гэртэхин милаангуудта бэлэг баридаг юм.
   Бүри урдандаа үхибүүнэй хүйһэ хүндэһэн эхэнэр нэн түрүүн үһыень хайшалдаг байһан.
   Нарай хүүгэдэй үендөө хүрэтэрынь «нагасын хүл хүндэ» гэжэ нагаса хүн ябадаггүй байһан. Тиимэһээ үендөө хүрэтэрынь, хүнэй хүл нариланги байһанаа, сээр (запрет) абтажа, олоной дунда орохо, нагасанарта нюураа үзүүлжэ борлохо гэһэн гол удхатайгаар нарай үһыень абажа, найр хэдэг.

You have no rights to post comments