- Насак Валерьевич, Агын тойрогой баян түүхэтэй танилсуулыт.
   - РСФСР-эй Верховно Зүблэлэй Президиумэй тогтоолоор, 1941 ондо Агын Буряад-Монголой үндэһэн тойрогой бүридэлдэ манай аймаг байгуулагдаһан түүхэтэй. Агын аймагай бүридэлдэ Ага-Хангилай, Агын, Будаланай, Зугаалайн, Хүнхэрэй, Могойтын, Һүдэнтын, Урда-Агын, Үрөөнэйн, Уртын, Аргалиин, Согто-Хангилай, Хара-Шэбэрэй, Хойто-Агын, Сагаан-Уулын хүдөөгэй зүблэлнүүд, хамтын 33 ажахы, 3 МТС, 26000 толгой мал ороо. Таряалан 31046 гектар талмайда нэмжыдэг һэн.
Агын аймагай гүйсэдхэхы хорооной түрүүшын түрүүлэгшээр Дагба Аюшиев гэжэ хүн һунгагдаа. Ябан ошон олон нютагууд аймагай бүридэлдэ ороо, зариман гараа. Ажалдаа бэрхэ, даалгагдаһан даабарияа үнэн сэхэ дүүргэдэг зон аймагай гүйсэдхэхы хорооной түрүүлэгшээр элдэб үе сагуудта хүдэлһэн байна. Тэдэ зоноо заабол нэрлэхэ хэрэгтэй бшуу. Дагба Аюшиевэй һүүлээр Намсарай Бадмажабэ, Дондок Жамсаранов, Л.Муравский, Семён Еланов, Аюша Раднаев, Чимит-Доржи Дагбаин, Даши Жамсаранов, Николай Филиппов, Михаил Исаченко, Валерий Злыгостев, Доржо Тумунбаяров, Даши Дугаров гэгшэд болоно. 1994 ондо Агын аймагай өөһэдыгөө хүтэлбэриин засаг зургаануудта түрүүшынхеэ һунгалта үнгэргэгдэжэ, гүйсэдхэхы хорооной түрүүлэгшэ ябаһан Даши Дугаров аймагай захиргаанай толгойлогшоор һунгагдаһан байна. Даши Цыденовичэй тушаалһаа болиходо, Доржинима Балбаров, Валерий Цыцыков, Виктор Васильев, Владимир Цэдашиев, Жаргал Жапов гэгшэд элдэб үе сагуудта толгойлогшоор ажаллаһан байнад. Би 2019 ондо толгойлогшын нэгэдэхи орлогшоор, һүүлдэ 2023 ондо толгойлогшоор һунгагдааб. Үнгэрэгшэ жэл аймагууд тойрогууд болгогдожо, би Агын муниципальна тойрогой Зүблэлэй арадай һунгамалнуудай шиидхэбэреэр толгойлогшын тушаалда үлөөб.
   - Агын тойрог аграрна нютаг болоно. Тойрогой хүдөө ажахын байдал тушаа хөөрэжэ үгыт.
   - Тойрогоймнай ажалша бүхэриг зоной оролдолгоор хүдөө ажахын байдал тогтууритайгаар, урагшаа хүгжэн ябана. Хамтын болон таряашанай-фермерскэ ажахынууд таряагаа таряад, малаа арьбадхажа, аймагай экономикын хүгжэлтэдэ горитойхон хубитаяа оруулна бшуу. Үнгэрэгшэ жэлэй дүнгүүд дээрэ тогтоходо, малшад түл абалгын кампаниин үедэ 16105 хурьга абаа. Шулуутайн «Соло» ажахы 722 хурьга абаһан байна.
   Үүлтэртэ хони ба ямаадые харалгын үзэсхэлэндэ тойрогой ажахынууд эрхимүүдэй тоодог ородог. Согто-Хангилай «Түншэ» ажахы нёдондо түрүү һуурида гараа һэн. Агын тойрогой хү-дөө ажахын малшад, мэргэжэлтэд Агын талын баялиг – хонин һүрэгөө олошоруулха талаар ажал ябуулна. Гүрэнэй, хизаарай Засагай газарһаа дэмжэлтэ үзүүлэгдэнэ. Ерээдүйдэ хониной нооһоной эрилтэ ехэтэй болохыень найданабди.
Таряалан дээрэ тогтоходо, үнгэрэгшэ жэл 1495 гектарһаа ургаса хуряажа абаһан байнабди. Нэгэ гектарһаа дунда зэргээр 15 центнер ургаса абтаа. Трактор техникэ муудаһаншье һаа, олон жэлдэ ашаглагдаһаар зандаа. Һүүлшын хоёр жэлдэ 4,7 сая түхэригөөр хүдөө ажахын 19 техникэ абтаа.
   Эдеэ хоол буйлуулдаг үйлэдбэринүүд хүгжэлтэеэ абана. Агын мяханай комбинат жэл бүри 100 мянга гаран баанха тушёнко үйлэдбэрилнэ. Үнгэрэгшэ жэл 500 мянган тонно мяха үйлэд-бэрилжэ, эдеэ хоол болгоо һэн. «Руно» эмхи 98 мянган тонно нооһо үйлэдбэрилөө. «Сэсэг», «Тала» СПК-нууд мяхаар элдэб хоол буйлуулна. Базар Батоевой Ба Цыбик Балбаровай ударидадаг таряашанай-фермерскэ ажахынууд һү буйлуулжа наймаална. Аймагаймнай экономикын гол түшэг хүдөө ажахы болоно. Тиимэһээ энээндэ анхарал бүри дээшээ байхань шухала.

You have no rights to post comments